Strona główna » Badania naukowe » Wpływ uniwersalnego standardu ochrony praw człowieka na orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Analiza krytyczna

Wpływ uniwersalnego standardu ochrony praw człowieka na orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Analiza krytyczna

Logo NCN

Projekt finansowany ze środków NCN, realizowany od 1 marca 2017 r. do 28 lutego 2020 r.


Informacje Ogólne

Międzynarodowe prawo praw człowieka stało się częścią porządku prawnego wszystkich państw demokratycznych. Polska jest stroną traktatów przynależnych zarówno do uniwersalnego (ONZ-owskiego) systemu ochrony praw człowieka, jak i sytemu Rady Europy. Oba te systemy funkcjonują niezależnie od siebie, ale ich wzajemne oddziaływanie jest coraz większe.


Cele projektu

W ramach projektu badawczego zostaną zrekonstruowane relewantne standardy – opisane normy traktatowe oraz sposób ich interpretacji przez Radę Europy i ONZ. Dotyczyć to będzie tylko tych postanowień, które odnoszą się do praw i wolności regulowanych Europejską Konwencją Praw Człowieka.

Kolejną, kluczową fazą badań będzie ustalanie, czy tak zrekonstruowane standardy tworzonego w ramach systemu traktatowego ONZ wpływają na dorobek orzeczniczy Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Na badany system ONZ składa się dziewięć konwencji regulujących różne aspekty praw człowieka. Kluczową rolę w procesie wykładni wskazanych traktatów odgrywają organy kontrolne przez nie powołane, czyli tzw. organy traktatowe ONZ. Ustalenie zakresu i znaczenia tego wpływu wymagać będzie szczegółowej analizy orzecznictwa Trybunału. Prowadzone badania pozwolą przedstawić potencjał, jaki może wnieść standard ONZ do systemu europejskiego oraz wskazać przykładowe obszary, w których mógłby być on wykorzystany w większym zakresie. Rezultaty badań umożliwią odpowiedź na pytania o to, jak istotny jest wpływ systemu ONZ na system Rady Europy w badanym obszarze; czy ów wpływ modyfikuje sposób interpretacji postanowień Europejskiej Konwencji Praw Człowieka dokonywany przez ETPCz; Czy możliwe i pożądane z punktu widzenia poziomu ochrony praw człowieka gwarantowanej przez EKPCz jest dążenie do zwiększenia tego wpływu?


Kierownik prof. dr hab. Roman Wieruszewski

Zakończone publikacje grantowe:

  1. G. Baranowska ‘Families of disappeared persons in the jurisprudence of the European Court of Human Rights’ (2018) 5 European Human Rights Law Review
  2. A. Gliszczyńska-Grabias, A. Hernandez-Połczyńska, Między Genewą a Strasburgiem. Uwagi o recepcji standardu uniwersalnego przez Europejski Trybunał Praw Człowieka w obszarze przeciwdziałania dyskryminacji rasowej oraz ochrony praw dziecka (w:) 25-lecie wejścia w życie Europejskiej Konwencji Praw Człowieka w Polsce, red. B. Gronowska, P. Sadowski. (w druku)

Główną publikacją grantową będzie monografia:

  1. R. Wieruszewski (red.) ‘Wpływ uniwersalnego standardu ochrony praw człowieka na orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Analiza krytyczna’, Wydawnictwo INP PAN 2022