dr Maciej Grześkowiak

Aktualna afiliacja naukowa

European University Institute, Ghent University

Biogram naukowy i doświadczenia zawodowe związane z aktywnością Centrum

Maciej Grześkowiak jest doktorem nauk prawnych i badaczem związanym z European University Institute we Florencji, gdzie prowadzi badania jako Max Weber Fellow. Od września 2026, jako FWO Postdoctoral Fellow, będzie związany z Ghent University. Maciej jest też związany, jako Research Affiliate, z Refugee Law Initiative na University of London.

Maciej uzyskał stopień doktora na Uniwersytecie Warszawskim na podstawie rozprawy pt. „The Gap Between the Principle of Temporary Refuge and Asylum: How the International Refugee Regime Perpetuates Emergencies”. Rozprawa łączy badania doktrynalne z wynikami empirycznych badań terenowych prowadzonych w Libanie i Ugandzie. Oprócz publikacji dotyczących międzynarodowego prawa uchodźczego, dorobek naukowy Macieja obejmuje także badania nad systemami ochrony uchodźców w Unii Europejskiej, Polsce i Ugandzie. Maciej jest laureatem kilku grantów i nagród, w tym grantu PRELUDIUM przyznawanego przez Narodowe Centrum Nauki oraz stypendium START dla wybitnych młodych naukowców przyznawanego przez Fundację na rzecz Nauki Polskiej.

Doświadczenie Macieja obejmuje również praktykę prawniczą w obszarze pomocy humanitarnej i praw człowieka. Przez ponad dwa lata pracował na pograniczu libańsko-syryjskim, realizując programy humanitarne w Polskim Centrum Pomocy Międzynarodowej. Po powrocie do Polski pracował w Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, a w latach 2022–2025 pełnił funkcję głównego koordynatora w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich. W tej roli był bezpośrednio zaangażowany w działania związane z kryzysem na granicy polsko-białoruskiej oraz sytuacją uchodźców z Ukrainy. Obecnie jest nieetatowym doradcą Rzecznika w obszarze praw migrantów oraz międzynarodowych mechanizmów ochrony praw człowieka.

prawa człowieka, prawo azylowe, ochrona czasowa, zasada non-refoulement, „kryzyfikacja” prawa migracyjnego, prawne aspekty funkcjonowania murów granicznych, critical border studies

Książki:

  1. Forthcoming: Grześkowiak M. (2026/2027), The Gap Between Temporary Refuge and Asylum: How International Refugee Law Entrenches Crisis, Brill (accepted for publication).
  2. Grześkowiak M. (2022), Wybrane aspekty prawne powrotu uchodźców syryjskich, Warsaw: University of Warsaw Press, pp. 1-190.

Artykuły w czasopismach recenzowanych:

  1. Grześkowiak M. (2024), ‘Co po „specustawie ukraińskiej”? Uwagi na tle ostatnich nowelizacji w świetle teorii tymczasowej ochrony osób przymusowo migrujących’, Przegląd Prawa Konstytucyjnego, 80(4), pp. 193-204.
  2. Grześkowiak M. (2024), ‘When Legal Inclusion is not Enough: the “Uganda Model” of Refugee Protection on the Brink of Failure’, Refugee Survey Quarterly, 43(1), pp. 95-112.
  3. Grześkowiak M. (2023), ‘The “Guardian of the Treaties” is No More? The European Commission and the 2021 Humanitarian Crisis on Poland-Belarus Border’, Refugee Survey Quarterly, 42(1), pp. 81-102.
  4. Grześkowiak M. (2023), ‘Empirical Consequences of Normative Inadequacies: The Principle of Temporary Refuge and Protection Gaps’, Journal of International Migration and Integration, 25, pp. 573-594.
  5. Grześkowiak M. (2023), ‘Specustawa ukraińska jako szczególny przypadek formalizacji tzw. tymczasowego schronienia dla osób przymusowo migrujących’, Europejski Przegląd Sądowy, 8, pp. 4-10.
  6. Grześkowiak M. (2023), ‘Od aktywizmu do “polityki przyzwolenia”. Komisja Europejska wobec nieregularnej migracji w latach 2015–2021 ze szczególnym uwzględnieniem kryzysu humanitarnego na granicy polsko-białoruskiej’, Państwo i Prawo, 3, pp. 21-47.

Posty na blogu i artykuły publicystyczne:

  1. Grześkowiak M. (2026), Azyl w Europie. Gdy prawo przestaje działać na peryferiach, skąd wiemy, że będzie działać w centrum?, OKO.press.
  2. Grześkowiak M. (2026), Rząd wygasza specustawę o pomocy obywatelom Ukrainy. Stawia na “wieczną tymczasowość”, Gazeta Wyborcza.
  3. Grześkowiak M. (2025), ‘Temporary protection’ leaves Ukraine refugees in limbo and liable to rightwing backlash, EUobserver.
  4. Grześkowiak M. (2025), Poland’s ban on asylum — a new low, EUobserver.
  5. Grześkowiak M. (2024), EU Asylum Law in the Face of a Paradigm Shift, Verfassungsblog.
  6. Grześkowiak M. (2024), Pushbacks From Europe’s Borders Enter the Mainstream, Verfassungsblog.